roodbruine zandsteen » Brownstone Institute-artikelen » Nieuw denken over massavormingspsychose

Nieuw denken over massavormingspsychose

DELEN | AFDRUKKEN | E-MAIL

Terwijl individuen langzaam tevoorschijn komen uit de mist die in maart 2020 op hen neerdaalde, is het gevoel van desoriëntatie en angst voelbaar. Sommige van degenen die deelnamen aan het fanatisme en pesten zijn dat wel herschrijven of geheugenverlies wat ze eigenlijk zeiden en deden. Anderen hebben stelde een pandemische amnestie voor, alsof iedereen net wakker wordt na een dronken nacht en zich vaag herinnert dat ze dingen hebben gedaan die ze waarschijnlijk niet hadden moeten doen, maar hey, het was allemaal goed bedoeld. Iedereen maakt fouten, dus laten we gewoon doorgaan.

Wat is er eigenlijk gebeurd met de miljoenen mensen die het covid-circus draaiende hielden? Welke krachten werkten op hun geest die nu eindelijk beginnen terug te trekken? Zal er weer een waanzin neerdalen, en zo ja, waarom en wanneer?

In zijn boek, De psychologie van totalitarisme, heeft professor klinische psychologie Matthias Desmet het over 'massavorming', een fenomeen dat historisch gezien de bijnaam 'menigtevorming' kreeg. Desmet beweert dat het grootste deel van de wereldbevolking begin 2020 samenvloeide tot een menigte. Het verhaal van die menigte begon de publieke sfeer, de politieke sfeer en de privésfeer te domineren, waardoor het klassiek 'totalitair' werd, een gebeurtenis. Desmet plaatst in een breed historisch en technologisch perspectief. De kwesties die hij aan de orde stelt, zijn van fundamenteel belang om te begrijpen wat er waarschijnlijk gaat gebeuren en om onze eigen rol als leden van Team Sanity in de komende jaren in kaart te brengen.

Begin 2020 vormde zich een menigte

Desmets centrale stelling is er een waar we het van harte mee eens zijn, en het is bijna identiek aan wat in onze eigen geschriften verschijnt: de bevolking van veel landen werd in februari-maart 2020 een menigte, geobsedeerd door het zoeken naar bescherming tegen een nieuw virus. De elites reageerden op de oproep tot opoffering en veiligheid door propaganda te verspreiden en gezondheidsrituelen te bevelen die gretig werden omarmd en versterkt door hun bevolking. Mensen lieten hun individualiteit en kritisch denken varen en gebruikten hun verstand niet om de totalitaire controles die hun fundamentele vrijheden wegnamen in twijfel te trekken, maar om ze te rationaliseren en te evangeliseren.

Om te beschrijven hoe individuen denken en zich gedragen in deze massa's, put Desmet uit eeuwen van sociologisch denken, waaronder de werken van Elias Canetti, Gustav Le Bon, Hannah Arendt en in het bijzonder de Frankfurter Schule. Hij gaf toe in zijn juli 2022 interview met John Waters (en opnieuw in een bijna identieke interview met Tucker Carlson in september 2022) dat het hem in 2020 een paar maanden kostte om te beseffen dat er zich een menigte had gevormd. Ook wij herkenden de menigtevorming pas enkele maanden na de waanzin, over ongeveer juni 2020. Het was in het Westen zo lang geleden dat dit fenomeen zich op deze schaal voordeed, dat de mogelijkheid zelf uit ons collectieve bewustzijn lijkt te zijn verdwenen. We kennen geen commentator die de massaformatie meteen bij de start herkende en erover schreef. 

Hoewel de covid-menigte zich nu langzaam verspreidt, is de schade zo groot en de lessen die de acties van de mensheid in deze periode ons hebben geleerd, zijn zo onsmakelijk en uitdagend dat ze een huivering veroorzaakten bij degenen onder ons die niet deelnamen.

De bevolking leidde de regering, niet andersom

Een belangrijke implicatie van de dynamiek van de menigte is dat er geen enkele boosdoener is, geen kop van de slang, geen vijand die de covid-saga eeuwen geleden heeft gepland. In menigten raken zowel de bevolking als haar leiders verstrikt in de maalstroom van het aangenomen verhaal, waardoor ze allemaal worden meegesleurd in een wilde rit die, in tegenstelling tot een rit in een pretpark, geen voorspelbaar pad of einde heeft. Ja, de elites nemen de rol op zich van gevangenbewaarders en autocraten, maar dit zijn rollen die van hen worden geëist door hun eigen bevolking. Als ze weigeren te spelen zoals gevraagd, worden ze snel terzijde geschoven en vervangen door anderen die bereid zijn om de zaken te doen. Zoals Desmet opmerkt, zou het verwijderen van een deel van de elite geen verschil hebben gemaakt, net zoals het nu geen verschil zou maken.

Een sprekend voorbeeld van deze dynamiek speelde zich af in Londen in maart 2020. Rishi Sunak, de toenmalige Britse penningmeester (nu premier), herinnerde ons er onlangs aan van wat er in die dagen gebeurde: het medische establishment en de politici probeerden inderdaad de ontvangen wijsheid van 100 jaar medische wetenschap te volgen en verzetten zich tegen de lockdown, maar de opschudding onder de Britse bevolking was zo groot dat de regering toegaf en lockdowns instelde hoe dan ook. 

Een van ons was toen in Londen en kan uit eigen ervaring bevestigen dat dit precies zo was. Het zwakke verzet van de Britse regering brokkelde af onder een vloedgolf van angst. Nadat de politici waren bezweken voor publieke druk, vielen de institutionele medici in de rij en duwden mediahonden als Neil Ferguson naar de voorgrond, die een speciale voorliefde had voor het uitspelen van apocalyptische scenario's die zich leenden voor totalitaire oplossingen. 

Impliciet verwerpt Desmet het idee dat de Chinezen achter dit alles zaten, of dat het World Economic Forum, de CIA, de WHO, of een kleine groep kliekjes pro-lockdown medici de catastrofe beraamden zoals de kwade genieën die je in James Bond ziet. films. Zeker, verschillende groepen snuffelden een kans op meer macht toen de stormloop eenmaal aan de gang was, of brachten hun lang gekoesterde agenda's en wensenlijstjes naar voren, maar niemand zag het allemaal aankomen of had bedacht hoe miljarden mensen te manipuleren om erin te trappen.

Het traject van aandelen in die vroege dagen was een voorbeeld van de verrassingen: enorme dalingen (bijvoorbeeld in de Big Tech-sector) in februari-maart 2020, gevolgd door enorme stijgingen voor bepaalde sectoren (zoals bijvoorbeeld Big Tech) na mei 2020, toen de markten begonnen uit te zoeken wat er werkelijk was gebeurd en wie profiteerde van de nieuwe realiteit. Als iemand van tevoren had geweten hoe alle fiches zouden vallen, zou die persoon nu de rijkste persoon ter wereld zijn.

We zijn het volledig eens met Desmets denkwijze over dit alles, hoewel de implicatie van geen 'grote samenzwering' irritant is voor velen in Team Sanity die houden van de eenvoud van een boosdoener waarop alles de schuld kan krijgen. Het is de gemakkelijke uitweg. Maar is het echt waarschijnlijk dat de vele Amerikaanse rechters in het hele land die terughoudend waren om de Amerikaanse grondwet af te dwingen, op de een of andere manier allemaal werden geleid door snode Chinezen?

 Is het nuttig om te denken dat de beslissingen van individuele EU-landen om jonge kinderen tot op een centimeter van hun leven te maskeren en te injecteren, echt allemaal deel uitmaken van een WEF-complot dat 20 jaar geleden is uitgebroed? Nee. Men zou die Amerikaanse rechters en EU-wetgevers zelf de schuld moeten geven van wat ze besloten te doen, zowel omdat het 'grote samenzwering'-alternatief buitengewoon onwaarschijnlijk is als omdat het toewijzen van individuele schuld voor individuele acties een pijler is van het westerse juridische denken. Mensen ter verantwoording roepen voor wat ze hebben gedaan is veel confronterender en politiek moeilijker dan de schuld naar buiten schuiven, maar het is wat er moet gebeuren om gerechtigheid te herstellen. 

Heeft te veel 'verlichting' populaties gestimuleerd voor massavorming?

Desmet betoogt - en hier nemen we afscheid van hem - dat bevolkingen de afgelopen decennia psychologisch voorbereid waren op menigten. Hij stelt ook oplossingen voor die ons niet overtuigen.

Desmet identificeert rationalisme, mechanistisch denken en atomisering in de moderne samenleving als gezamenlijk oorzaak van een hoge omgevingsgraad van eenzaamheid en angst. Vervolgens beweert hij dat door de opkomst van deze verschijnselen een grote groep mensen is ontstaan ​​die graag een gemeenschappelijke zaak wilden om de leegte in hun leven te vullen. Dit is in feite een oud betoog, ook gevoerd door Theodor Adorno van de Frankfurter Schule, geschreven in de jaren vijftig. De briljante film van Charlie Chaplin Modern Times had een vergelijkbare smaak: een fabrieksarbeider aan een lopende band, die zich vervreemd voelt van anderen, eenzaam en beïnvloedbaar, wordt een zittende eend voor de roep van de menigte.

Het is gemakkelijk om het met Desmet eens te zijn als je alleen naar de VS of China kijkt. Je zou gemakkelijk kunnen stellen dat in deze twee landen in de aanloop naar covid de vervreemding toenam en mechanistisch was, en dat 'rationeel' denken het geloof had gecreëerd dat complexe sociale problemen beheerst en verholpen konden worden met technologie. Van verdere trends in consumentisme van vóór 2020 en de geleidelijke vervanging van veel sociale relaties door directe interacties met de staat op het gebied van gezondheid, onderwijs en andere domeinen kan men stellen dat ze de opkomst hebben gekatalyseerd van een geatomiseerde en eenzame bevolking, wanhopig op zoek naar gemeenschappelijke bedreigingen voor bind ze. 

De opkomst van wat we elders 'bullshit jobs' hebben genoemd, waardoor mensen geen gevoel van eigenwaarde of waardigheid meer hebben, digitale vervangers voor persoonlijke relaties en gemeenschappen die niet de zekerheid en bevestiging kunnen bieden die beschikbaar zijn in de persoonlijke varianten, en hoge niveaus van ongelijkheid waardoor veel mensen zich minderwaardig voelen, waren aantoonbaar als olie op het vuur. Deze elementen komen allemaal overeen met Desmets bewering dat de moderniteit zelf de mensheid had voorbereid op een nieuw tijdperk van menigten.

Laten we echter een breder standpunt innemen, waarin deze redenering minder geldig begint te lijken als verklaring voor wat er begin 2020 is gebeurd.

Ten eerste ging de covid-paniek over de hele wereld, door veel verschillende culturen en veel verschillende soorten economieën. Wil het verhaal van Desmet waar zijn, dan zou overal hetzelfde argument van de 'droge tondel van de moderniteit' moeten gelden, en zou het ook zo moeten zijn dat de weinige landen waar de waanzin werd afgewend (Zweden, Nicaragua, Tanzania, Wit-Rusland) zich zouden moeten verenigen in zonder die droge tondel.

Toch veranderde de paniek niet alleen de volkeren van het eenzame Westen in menigten, maar ook degenen die in de emotioneel warmere streken van Latijns-Amerika woonden, de grotendeels agrarische samenlevingen van Afrika bezuiden de Sahara, de sterk religieuze en gezinsgerichte Arabische Golfstaten, en de superseculiere staat Singapore.

Waarom ontsnapten sommige landen aan de waanzin, zo niet omdat ze waren ontsnapt aan de ondermijnende elementen van de moderniteit? De belangrijkste redenen lijken meer te maken te hebben met willekeurig geluk dan met de relatie van deze landen met technologie of met de rationalistische overtuigingen van de Verlichting. De president van Tanzania verzette zich onmiddellijk tegen het verhaal en probeerde zijn land te beschermen. Nicaragua was op zijn hoede voor elk medisch verhaal dat van buiten zijn grenzen kwam. 

Wit-Rusland werd bestuurd door een dictatuur die op dat moment het eigen land niet wilde verzwakken. Zweden had tal van mechanistische rationele denkers, maar had toevallig ook een nogal eigenaardige reeks gezondheidsinstellingen die werden bemand door bepaalde mensen, Anders Tegnell en Johan Giesecke, die terugdeinsden namens de mensen die ze dienden. Als we deze afzonderlijke verhalen onder één noemer zouden moeten plaatsen, zou dat 'moedig patriottisme zijn dat toevallig op het juiste moment op de juiste plaats opduikt'.

Als empirici kunnen we niet anders dan constateren dat het internationale patroon van menigtevorming dat we in 2020 zagen, niet past bij het argument dat de moderniteit de 'droge tondel' heeft gecreëerd die zogenaamd nodig is om de covid-menigte te vormen. Het past niet bij de bewering van onze collega Brownstone-auteur Thorsteinn Siglaugsson, die Desmets argument volgde, dat "een gezonde samenleving bezwijkt niet voor massavorming.” Dat vinden wij te optimistisch, en bovendien te handig.

Ook het empirische record klopt niet Giorgio Agambens uitleg voor wat er is gebeurd. Hij merkt op dat tientallen jaren van machtsgrepen onder veiligheidstheater een bevolking creëerden die gewend was te worden geregeerd door angst en heersers gewend waren angst te hanteren. Dat verhaal klopt voor Italië (waarop Agamben commentaar gaf), maar verklaart niet de opkomst van covid-menigten overal ter wereld in 2020. 

Een ander feit dat in tegenspraak is met de Desmet-hypothese, is dat het welzijn en de sociale contacten in Europa in de aanloop naar 2020 in feite decennialang verbeterden, zoals blijkt uit de bovenstaande grafiek. Het begin van de jaren 2000 was een gouden eeuw van positieve psychologie, met duizenden zelfhulpboeken over mindfulness en welzijn waarvan miljoenen exemplaren werden verkocht, en hele landen die beleid voor gemeenschapsvorming voerden, zoals de welzijnsinitiatieven van de UK National Lottery. De VS zijn de afgelopen 30 jaar misschien eenzamer geworden, maar dat geldt niet voor een groot deel van Europa, dat leek te hebben uitgewerkt hoe vreedzame en welvarende samenlevingen te hebben. Samenlevingen met veel corrupte regeringen en grote ongelijkheid, ja, maar toch een gelukkige en sociale bevolking. 

Een goed voorbeeld van een uiterst sociaal verbonden en gelukkige plek vol zelfverzekerde burgers die in zichzelf geloven, was Denemarken, een land dat al tien jaar consequent in de top vijf van gelukkigste landen ter wereld staat. Toch was Denemarken een zeer vroege lockdown (na Italië). De Denen braken er relatief snel uit, maar werden aanvankelijk net als iedereen meegesleept, ondanks hun hoge sociale cohesie, lage mate van corruptie en gebrek aan eenzaamheid.

We leiden hieruit af dat er in januari 2020 niets bijzonders aan de mentaliteit van de mensheid was dat haar vatbaarder maakte voor massavorming. Een overtuigender verhaal, naar onze mening, is dat het potentieel altijd aanwezig is in elke groep en elke samenleving om in een menigte te veranderen, alleen maar om gewekt te worden door een sterke emotionele golf. In het geval van covid was het een golf van angst die werd gewekt door een sneeuwstorm van opgeklopte doemscenario's in de massamedia over een nieuw respiratoir virus.

Het belangrijkste dat verklaart hoe de covid-angst over de wereld raasde, zijn dan (sociale) media. Nieuwe informatiesystemen zorgden ervoor dat een zichzelf versterkende golf van angst op grote schaal van persoon tot persoon kon worden overgedragen via de media voor het delen van informatie, in een uitgebreide en dodelijke wereldwijde superverspreider-gebeurtenis. 

Ja, die golf werd om allerlei redenen gemanipuleerd en versterkt, maar het bestaan ​​van gedeelde sociale media over de hele wereld was de echte aanjager van de opkomst van de covid-menigte. Massamedia zijn het tondel voor wereldwijde massavorming, geen mechanistische kijk op de wereld, het rationalisme van de Verlichting of de veronderstelde eenzaamheid van mensen met zinloze banen. Volgens ons hoeft de mensheid niet angstig te zijn om tot een massa te worden gekneed. Het enige dat nodig is, is een of andere megafoon, een medium waardoor opwinding met velen wordt gedeeld. Met massamedia over de hele wereld, zou er vroeg of laat een grote wereldwijde paniek ontstaan.

Moeten we de 'verlichting' de rug toekeren?

Desmet verzet zich uitdrukkelijk tegen de idealen van de Verlichting en volgt dezelfde gedachtegang als de Frankfurter Schule. Het argument luidt dat het proces van redeneren over anderen een 'othering' creëert, door anderen tot een object van analyse te maken en dus iets dat iets buiten het bereik van meer directe empathie wordt geplaatst. Desmet merkt op dat dit 'othering' mensen loskoppelt van hun eigen empathie. 

Hij heeft gelijk over de effecten van 'anders zijn', maar dat effect is niet uniek voor de rede. Elke vorm van commentaar geven op anderen, zoals proberen het gedrag van anderen uit te leggen in termen van, laten we zeggen, hun relatie tot een god, heeft hetzelfde effect om andere mensen tot denkobjecten te maken. Het religieus verontschuldigde 'anders zijn' van ketters in de Middeleeuwen zorgde ervoor dat menigten hun medemensen op de brandstapel konden verbranden.

Een soortgelijk argument geldt voor mechanistische wereldbeelden. Mensen gebruiken al duizenden jaren hulpmiddelen om de natuur te beïnvloeden, waarbij ze doelbewust en voortdurend hun omgeving veranderen. Terwijl de Verlichting de doorbraak zag van een specifiek soort denken over anderen en een hele nieuwe reeks hulpmiddelen, vond ze niet de ander en het vormen van de omgeving uit, maar leidde het eerder tot de vervanging van eerdere manieren om deze dingen te doen die niet waren. minder 'othering' of gescheiden van de natuur. 

Als eenvoudig voorbeeld zou men kunnen nadenken over het feit dat Engeland vrijwel bedekt was met bos voordat de mensen het koloniseerden, waarna er eeuwenlang een gestage afname van het bosareaal was toen het land voor landbouw werd gebruikt, waarbij het bosareaal alleen weer toenam in de laatste 100 jaar (zie hieronder). Het is moeilijk te beargumenteren dat de Verlichtingsperiode (na 1700) als bijzonder 'gescheiden van de natuur' wordt beschouwd.

Mechanistisch en rationalistisch denken hebben de mensheid ook enorme voordelen gebracht die we ons niet kunnen voorstellen dat onze soort zou opgeven. Gemechaniseerde landbouw, gemechaniseerd massatransport, massa-educatie, massa-informatie, massaproductie: dit zijn essentiële onderdelen van de moderne economie die de mensheid hebben helpen groeien van 300 miljoen arme mensen in de Romeinse tijd tot bijna 8 miljard veel rijkere en langer levende mensen vandaag. 

Er is gewoon geen weg terug op die vooruitgang. De mensheid geeft de bijl die ze heeft uitgevonden om hout te hakken niet op, simpelweg omdat de bijl ook zal worden gebruikt om anderen te doden. Integendeel, de mensheid ontwikkelt schilden, als tegenmaatregel tegen het verhoogde moordpotentieel, terwijl de bijl verder wordt geperfectioneerd als hulpmiddel voor het hakken van hout. Dat gaan we deze keer zeker ook doen. We gaan niet terugvallen op technologie, inclusief technologieën van de geest die op dit moment op zoveel gebieden zo goed voor ons werken.

Meer diepgaand, hoewel we sympathiseren en het eens zijn met Desmets gevoelvolle oproep tot erkenning van de grenzen van rationaliteit, de menselijke behoefte aan mystiek en empathische verbinding, en het goede dat voortkomt uit moedige, principiële besluitvorming, denken we niet dat dergelijke oproepen helpen samenlevingen maken veel vooruitgang. Ten eerste klinken morele oproepen vanaf de zijlijn altijd een beetje wanhopig. De echt machtigen hebben legers en media om hun wil af te dwingen en dergelijke oproepen in de vergetelheid te brengen. En als de samenleving echt lessen tot ver in de toekomst wil onthouden, zoekt ze naar iets om in geschiedenisboeken te schrijven dat minder wispelturig is dan moraal.

Edmund Burke, de Engelse conservatieve filosoof, vatte dit feit mooi samen met zijn bewering dat het door ons onderwijs, onze wetten en andere instellingen is dat we ons de diepgaande kennis herinneren die we in de loop van eeuwen hebben geleerd over wat werkt en wat niet. Leren van onze huidige fouten zal op dezelfde manier zijn langetermijneffect hebben via verandering in onze instellingen. We zullen massaal onderwijs, massaal transport, nationale belastingen of de meeste andere activiteiten die samenlevingen in de loop van millennia hebben aangenomen om te gedijen in concurrentie met andere samenlevingen, niet stoppen. We zullen de instellingen die betrokken zijn bij de huidige reeks problemen eenvoudig aanpassen met behulp van de inzichten die zijn verkregen uit de fouten en successen van de laatste ronde van de geschiedenis.

Op de lange termijn gaat het dus niet om morele oproepen, maar om institutionele evolutie. Zelfs de Franse revolutionairen en de bolsjewieken, die beiden meedogenloze methoden gebruikten om hun samenlevingen te herzien, hielden in werkelijkheid de overgrote meerderheid van de bestaande instellingen in stand. De Franse revolutionairen vernietigden de bestaande bureaucratie of legerstructuren die ze erfden van het koninklijk hof van de Bourbons niet, maar breidden ze uit en moderniseerden ze. 

De Sovjets schaften de grote landbouwgronden die ze erfden van de Russische aristocratie niet af, maar collectiviseerden ze. De Fransen hebben de bestaande wetenschappelijke instellingen van eind 18 niet afgeschaftth eeuw die koninklijk was aangesteld, maar hen met andere taken belastte. 

De Sovjets slopen de havens en andere infrastructuur die de tsaren hen hadden nagelaten niet, maar bouwden er meer. Op dezelfde manier mogen we verwachten dat onze tijd zijn stempel drukt op de instellingen die worden doorgegeven aan toekomstige generaties. Naar onze mening is nadenken over hoe we onze instellingen kunnen veranderen en aanpassen het belangrijkste intellectuele programma van Team Sanity: goede plannen klaar hebben om dingen op veel gebieden te verbeteren, zowel lokaal als nationaal.

Terwijl Desmet openlijk droomt van het 'einde' van het mechanistische, rationalistische en verlichtingsdenken, zien we die elementen nog geen eeuw verdwijnen. Ja, de mensheid zou kunnen struikelen over betere gemeenschapsverhalen en erin slagen om een ​​grotere algemene waardering van de grenzen van rede en controle in te bedden - een gebied waarop we veel suggesties te bieden hebben - maar dat is niet echt het einde van de moderniteit.

Zijn menigten echt gek?

Sterker nog, we zijn het enigszins oneens met Desmet dat menigten van nature 'gek' zijn. Desmet vermijdt zelf het woord 'psychose', maar spreekt wel over mensen uit het publiek alsof ze onder hypnose zijn. Na getuige te zijn geweest van de verwoesting die de covid-menigte over de hele wereld aanrichtte, doet het een beroep op 'anders' het fenomeen van de menigte zelf en plaatst het, en degenen die eraan bezwijken, in een doos met het label 'slechte geestelijke gezondheid'. Toch lijken menigten meer op groepen met een hoog octaangehalte: ze draaien op een ongebruikelijk hoog niveau van intensiteit en verbondenheid, ze zijn extreem gefocust en laten geen diversiteit toe aan openlijk geuite meningen of nagestreefde belangen. 

Menigten kunnen tot vernietiging leiden, maar ze zijn alleen maar intenser, sneller te handelen en agressiever tegenover niet-gelovigen dan 'gewone' groepen. Ze zijn gek vanuit het standpunt van degenen die niet met hen meegaan, maar komen ze tevoorschijn of overleven ze vanwege een disfunctionaliteit – een psychose? Als dat zo is, dan is het grootste deel van de wereld psychotisch, wat de vraag oproept of dat woord dan echt iets betekent.

Massa's kunnen in feite agenten van creatieve destructie zijn, waarbij ze hun land vaak verlaten met nieuwe instellingen die een nuttige functie blijken te hebben en eeuwenlang behouden blijven. Denk maar aan onze systemen van massaonderwijs die een gemeenschappelijke kijk op de geschiedenis nastreven, gecombineerd met een enkele taal, een enkele reeks idealen die in de wet zijn vastgelegd, nationale festiviteiten, trouw aan de vlag, enzovoort. 

Sociologen en schrijvers zoals Elias Canetti hebben al lang erkend dat dit allemaal massapropaganda is. Het wordt de 'socialisatie'-functie van het onderwijs genoemd en maakt deel uit van het erfgoed van de nationalistische massa's van de 18th naar 20th eeuwen, voortgezet omdat het zo efficiënt is in het aansporen van volkeren tot natiestaten.

Desmets kijk op massa's is gemedicaliseerd, maar in de lange geschiedenis van massa's kunnen massa's en de oorlogen die ze in gang zetten, worden gezien als mechanismen van creatieve sociale vernietiging. Menigte is zeker buitengewoon gevaarlijk, maar men moet er niet alleen bang voor zijn. Net als onze voorouders hebben we te maken met diepe sociale problemen, zoals ongelijkheid, waarvoor op hol geslagen menigten misschien wel de enige realistische oplossing zijn.

Waarheen de stormloop?

Wij zijn het volledig eens met het oordeel van Desmet dat de stormloop nog niet voorbij is, ook al komt er op meerdere plaatsen duidelijk een einde aan de covidgekte. Net als hij geloven wij dat de bevolking nu vatbaar is voor nog draconischere en gewelddadigere vormen van totalitarisme, deels omdat de elites bezig zijn met het installeren van een toenemend aantal totalitaire controlestructuren, deels omdat bevolkingen nu gretig zijn om de waarheid te vermijden van wat ze zijn geweest. deels omdat misschien wel 95% van de mensen armer en bozer is geworden als gevolg van uitbuiting in hun 'crowd state'. 

Desmets belangrijkste observatie is dat in veel westerse landen en regio's de politieke, bestuurlijke en zakelijke elites inmiddels gewend zijn geraakt aan totalitaire controle. Die elites gebruiken propaganda om het onafhankelijke denken van de bevolking te overweldigen, en zo de menigte in leven te houden, terwijl ze van excuus naar excuus gaan totdat ze er niet meer bij zijn. Die uiteindelijke afschaffing zal een grote ineenstorting van hun totalitaire structuren vereisen, dus het is heel goed mogelijk dat dat alleen maar zal gebeuren nadat de menigte nog destructiever wordt

In een recent interview, meende Desmet dat we gemakkelijk kijken naar nog eens acht jaar massale gekte in een groot deel van het Westen. We denken in vergelijkbare tijdsbestekken, en om dezelfde fundamentele reden: de structuren van het totalitarisme zijn sterker geworden, met name door de genormaliseerde acceptatie van overheidspropaganda door particuliere mediabedrijven en het meedogenloze delen van die propaganda via sociale mediaplatforms, die ook bezig zijn met het censureren van alternatieve opvattingen. De elites hebben nu de ware omvang van de macht die ze uitoefenen ingezien en ze hongeren naar meer. Ze zullen niet stoppen voordat ze zijn verdreven. Mensen met dat soort macht doen dat zelden of nooit.

Net als Desmet geloven we ook dat het totalitarisme uiteindelijk zal instorten, omdat totalitarisme erg inefficiënt is en het moet afleggen tegen andere samenlevingsmodellen. Desalniettemin liggen er donkere tijden in het verschiet, althans voor jaren.

Wat te doen?

Dit brengt ons bij het laatste en meest speculatieve aspect van Desmets denken: zijn oproep tot 'Truth Speak'. Hij wil dat Team Sanity oprecht de waarheid spreekt tegen de menigte, in de overtuiging dat menigten ideologische rivalen van binnenuit gaan uitroeien zodra de ongewenste waarheid niet langer zoemt, en dat dit proces uiteindelijk zal leiden tot het uiteenvallen van de menigte. 

We konden het helemaal eens zijn met de manier waarop Desmet de rol van de Waarheidsspreker omschrijft. We hebben allemaal deze rol in deze tijden gespeeld en hebben persoonlijk de poëtische en empathische tendensen gevoeld die het uitoefent en versterkt. Dit is en blijft een diep spirituele reis.

Toch is het spelen van die rol voldoende om onszelf intellectueel te voeden of om anderen te inspireren. We moeten handelen vanuit de veronderstelling – de overtuiging – dat we uiteindelijk zullen winnen. 

Dit betekent dat Team Sanity zijn mentale energie moet richten op het ontwerpen van andere of gewijzigde instellingen die de hele samenleving kan adopteren wanneer de waanzin is ingestort. We moeten strijden om ruimte met de totalitariërs waar we kunnen. Lokale groepen die hun eigen kinderen opvoeden zijn belangrijk, ook al vormen ze een open en dus enigszins riskante uitdaging voor het totalitarisme. Idem voor gezondheidsorganisaties, consumenteninitiatieven van Team Sanity, nieuwe gratis academies en andere structuren waarin we allemaal vrijer kunnen leven.

Hoewel de innerlijke wereld van de Waarheidsspreker ons laatste toevluchtsoord kan zijn, moeten we, zelfs als we het gevoel hebben dat we niets anders hebben en volledig worden overmeesterd door fanatieke totalitairen die ons alle andere ruimte en gezelschap ontzeggen, veel groter denken en handelen. We zijn niet zo klein of onderdrukt, en ook niet zo geïsoleerd. We kunnen winnen en dat zullen we ook doen.



Uitgegeven onder a Creative Commons Naamsvermelding 4.0 Internationale licentie
Stel voor herdrukken de canonieke link terug naar het origineel Brownstone Instituut Artikel en auteur.

auteurs

  • Paul Frijters

    Paul Frijters, Senior Scholar aan het Brownstone Institute, is hoogleraar welzijnseconomie aan de afdeling sociaal beleid van de London School of Economics, VK. Hij is gespecialiseerd in toegepaste micro-econometrie, waaronder arbeids-, geluks- en gezondheidseconomie. Co-auteur van: De grote Covid Paniek.

    Bekijk alle berichten
  • Gigi Foster

    Gigi Foster, Senior Scholar aan het Brownstone Institute, is hoogleraar economie aan de Universiteit van New South Wales, Australië. Haar onderzoek bestrijkt verschillende gebieden, waaronder onderwijs, sociale invloed, corruptie, laboratoriumexperimenten, tijdsbesteding, gedragseconomie en Australisch beleid. Ze is co-auteur van De grote Covid Paniek.

    Bekijk alle berichten
  • Michaël Bakker

    Michael Baker heeft een BA (Economie) van de University of Western Australia. Hij is onafhankelijk economisch adviseur en freelance journalist met een achtergrond in beleidsonderzoek.

    Bekijk alle berichten

Doneer vandaag nog

Uw financiële steun aan het Brownstone Institute gaat naar de ondersteuning van schrijvers, advocaten, wetenschappers, economen en andere moedige mensen die professioneel zijn gezuiverd en ontheemd tijdens de onrust van onze tijd. U kunt helpen de waarheid naar buiten te brengen door hun voortdurende werk.

Abonneer u op Brownstone voor meer nieuws

Blijf op de hoogte met Brownstone Institute